(Thanhhoa.dcs.vn): Trong những năm qua, việc bố trí, sắp xếp đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên các cơ sở giáo dục phổ thông đã được Tỉnh ủy, UBND tỉnh và các cấp, các ngành quan tâm thực hiện, cơ bản đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và triển khai thực hiện tốt Chương trình giáo dục phổ thông trên địa bàn tỉnh. Đến nay, tổng số cán bộ quản lý, giáo viên các cơ sở giáo dục phổ thông công lập trên địa bàn tỉnh là 31.799 người, gồm: Cán bộ quản lý 2.929 người (tiểu học 1.400 người, THCS 1.248 người, THPT 281 người), giảm 374 người so với năm học 2015 - 2016; trong đó có 2.915 người có trình độ đạt chuẩn trở lên, chiếm tỷ lệ 99,52% và 14 người có trình độ chưa đạt chuẩn, chiếm tỷ lệ 0,48%. Tổng số giáo viên 28.870 người (tiểu học 13.321 người, THCS 10.528 người, THPT 5.021 người), giảm 1.320 giáo viên so với năm học 2015 - 2016; trong đó, biên chế chính thức 28.672 người, hợp đồng lao động 198 người; có 26.164 giáo viên có trình độ đạt chuẩn trở lên, chiếm tỷ lệ 90,63% và 2.706 giáo viên có trình độ chưa đạt chuẩn, chiếm tỷ lệ 9,37%.
Nhìn chung, đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên có tư tưởng chính trị, phẩm chất đạo đức tốt, có ý thức trách nhiệm, tâm huyết với nghề, thực hiện tốt quy định về đạo đức nghề nghiệp; tích cực học tập, rèn luyện, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và lý luận chính trị, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục; nhiều nhà giáo có năng lực quản lý, năng lực giảng dạy, tích cực đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá. Tuy nhiên, tình hình đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên các cơ sở giáo dục phổ thông công lập trên địa bàn tỉnh vẫn còn nhiều khó khăn, bất cập, cụ thể là:
- Về số lượng và cơ cấu giáo viên: Toàn tỉnh có 1.308 trường phổ thông công lập với 20.112 lớp học, trong đó: Có 600 trường tiểu học, 70 trường liên cấp tiểu học và THCS, 539 trường THCS, 11 trường THCS Dân tộc nội trú, 08 trường liên cấp THCS và THPT, 80 trường THPT. Tổng số học sinh 658.982, bao gồm: 351.018 học sinh tiểu học, 211.461 học sinh THCS và 96.503 học sinh THPT. So với định mức của tỉnh, toàn tỉnh còn thiếu 4.953 giáo viên (tiểu học thiếu 4.040 giáo viên, THCS thiếu 696 giáo viên, THPT thiếu 217 giáo viên); so với định mức của Bộ Giáo dục và Đào tạo, còn thiếu 5.364 giáo viên (tiểu học thiếu 4.040 giáo viên, THCS thiếu 994 giáo viên, THPT thiếu 330 giáo viên). Đến năm học 2024 - 2025, dự báo thiếu 578 giáo viên tiểu học dạy các môn tin học và công nghệ; thiếu 402 giáo viên THPT dạy âm nhạc, mỹ thuật; thiếu 931 giáo viên ngoại ngữ ở cả 03 cấp học. Ngoài ra, cơ cấu giáo viên theo môn học, cấp học còn bất cập, tỷ lệ giáo viên/lớp chưa đảm bảo theo quy định; cấp tiểu học thiếu nhiều giáo viên, một số địa phương không đủ giáo viên cơ bản để bố trí 01 giáo viên/lớp; cấp THCS vẫn còn tình trạng thừa, thiếu cục bộ, thiếu giáo viên các môn đặc thù. Số lượng biên chế Bộ Nội vụ giao hằng năm cho tỉnh thấp hơn nhiều so với nhu cầu thực tế, dẫn đến một số địa phương có hiện tượng dồn lớp, sĩ số học sinh vượt nhiều so với quy định. Công tác tuyển dụng giáo viên tại một số địa phương chưa kịp thời, quy trình tuyển dụng còn bất cập, chưa đáp ứng được nhu cầu tại các nhà trường trong từng năm học; một số địa phương còn thiếu nguồn tuyển dụng giáo viên dạy các môn cơ bản ở cấp tiểu học, giáo viên dạy môn tiếng Anh, tin học (ở cả 03 cấp học) và giáo viên dạy các môn học và hoạt động giáo dục mới như: Công nghệ, lịch sử, địa lý, khoa học tự nhiên, nghệ thuật, trải nghiệm, giáo dục địa phương… Ngoài ra, trên địa bàn khu vực miền núi do mật độ dân cư thấp, phân tán dẫn đến quy mô trường lớp nhỏ, còn nhiều điểm trường lẻ, gây khó khăn cho việc bố trí, sắp xếp giáo viên.
- Về chất lượng đội ngũ: Chất lượng đội ngũ giáo viên không đồng đều ở các vùng, miền; tỷ lệ đội ngũ chưa đạt trình độ chuẩn theo quy định của Luật Giáo dục còn cao (8,55%), trong đó cấp tiểu học còn 1.974 người và cấp THCS còn 746 người. Một số giáo viên Tiếng Anh có năng lực còn yếu, chưa đáp ứng được yêu cầu đổi mới giáo dục. Một số cán bộ quản lý giáo dục có năng lực hạn chế về công tác tổ chức, quản lý nhân sự, chuyên môn, tài chính, chất lượng, hiệu quả công việc còn thấp. Còn một bộ phận hạn chế về trình độ ngoại ngữ và kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin nên chưa tích cực đổi mới công tác quản lý, quản trị nhà trường.
- Việc thực hiện chế độ, chính sách: Hiện nay do chưa có quy định về việc bố trí ngân sách để các cơ sở giáo dục thiếu giáo viên thực hiện chi trả lương cho giáo viên hợp đồng, chi trả chế độ cho giáo viên dạy liên trường, dạy tăng tiết nên các địa phương gặp khó khăn trong quá trình triển khai thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông. Ngoài ra, mức lương và phụ cấp đối với nhà giáo vẫn còn thấp so với một số ngành nghề khác nên chưa hấp dẫn nhiều sinh viên giỏi học ngành sư phạm. Đội ngũ giáo viên công tác tại khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa còn gặp khó khăn về điều kiện làm việc, một số chưa yên tâm công tác, gắn bó lâu dài với địa phương.