(Thanhhoa.dcs.vn): Trong những năm qua, kể từ khi Luật Tố tụng hành chính năm 2015 có hiệu lực thi hành, hoạt động xét xử các vụ án hành chính của Tòa án nhân dân hai cấp và công tác thi hành án hành chính được thực hiện nghiêm túc, theo đúng quy định của pháp luật, góp phần nâng cao chất lượng hoạt động hành chính của các cơ quan hành chính nhà nước và chính quyền địa phương, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các tổ chức và công dân, không để phát sinh khiếu nại, tố cáo về hoạt động xét xử và công tác thi hành án hành chính.

Các cơ quan hành chính nhà nước, các địa phương, đơn vị trên địa bàn tỉnh đã tổ chức quán triệt, triển khai kịp thời, hiệu quả các quy định của pháp luật liên quan đến giải quyết các vụ án hành chính, nhất là Luật Tố tụng hành chính năm 2015; Nghị định số 71/2016/NĐ-CP ngày 01/7/2016 của Chính phủ quy định thời hạn, trình tự, thủ tục thi hành án hành chính và xử lý trách nhiệm đối với người không thi hành bản án, quyết định của Tòa án; Chỉ thị số 26/CT-TTg ngày 15/11/2019 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường chấp hành pháp luật tố tụng hành chính và thi hành án hành chính. Tình hình chấp hành pháp luật trong giải quyết các vụ án hành chính và thi hành án hành chính trên địa bàn tỉnh đã có những chuyển biến tích cực; người đứng đầu các cơ quan, đơn vị, địa phương đã nhận thức đầy đủ các quy định của pháp luật về thi hành án hành chính; ý thức trách nhiệm của cán bộ, công chức, viên chức trong các cơ quan hành chính nhà nước được nâng lên rõ rệt; các bản án, quyết định của Toà án về vụ án hành chính có hiệu lực pháp luật cơ bản được thi hành kịp thời, nghiêm minh.

Trong giai đoạn 2017 - 2021, Tòa án nhân dân hai cấp trong tỉnh đã thụ lý, giải quyết theo quy định đối với 686 quyết định hành chính, hành vi hành chính bị khiếu kiện (gồm 678 quyết định hành chính; 08 hành vi hành chính bị khiếu kiện), trong đó: Đã giải quyết 263 vụ (gồm 62 vụ chấp nhận khiếu kiện, 30 vụ chấp nhận khiếu kiện một phần, 171 vụ không chấp nhận khiếu kiện); 423 vụ thuộc trường hợp đình chỉ, rút đơn, đang hoặc chưa xử lý. Các quyết định hành chính, hành vi hành chính bị khiếu kiện chủ yếu liên quan đến công tác quản lý đất đai trong trường hợp nhà nước giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, trưng dụng đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất; bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng, tái định cư; cấp hoặc thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; gia hạn thời hạn sử dụng đất. Hầu hết các các vụ việc giải quyết khiếu kiện vụ án hành chính thụ lý, giải quyết tại tòa án được chủ tịch UBND các cấp là người bị khiếu kiện thực hiện đầy đủ trách nhiệm tham gia phiên tòa, tham gia đối thoại, giải trình, cung cấp hồ sơ, tài liệu có liên quan đến quyết định hành chính, hành vi hành chính bị khiếu kiện.

Cơ quan thi hành án dân sự đã thực hiện nghiêm việc theo dõi công tác thi hành án hành chính trên địa bàn tỉnh, đảm bảo chặt chẽ về thủ tục, đầy đủ hồ sơ và đáp ứng tiến độ, không để xảy ra tình trạng chậm thi hành án; người đứng đầu cơ quan cấp trên trực tiếp thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, theo dõi, rà soát những vụ việc thi hành án hành chính nổi cộm, phức tạp, được báo chí và dư luận quan tâm để thông tin kịp thời và giải quyết theo quy định của pháp luật. Trong 5 năm (2017 - 2021), đã thụ lý, theo dõi 189 bản án, quyết định về vụ án hành chính có hiệu lực pháp luật được chuyển giao từ Tòa án (01 vụ chuyển sang từ năm 2016), trong đó: Số bản án có nội dung theo dõi phải thi hành là 31 bản án, quyết định (chấp nhận một phần hoặc toàn bộ nội dung khởi kiện); số bản án không có nội dung theo dõi là 158 bản án, quyết định (không chấp nhận nội dung khởi kiện). Đến nay, có 23 bản án, quyết định đã thực hiện theo dõi thi hành xong; 08 bản án, quyết định đang tiếp tục thực hiện theo dõi theo quy định.

Bên cạnh những kết quả đạt được, việc thực hiện pháp luật, áp dụng pháp luật và tổ chức thi hành án hành chính vẫn còn những khó khăn, hạn chế, như: Số lượng thụ lý án hành chính ngày càng tăng nhanh, các vụ việc phải thi hành án đến nay còn nhiều đã ảnh hưởng không nhỏ đến quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp, ảnh hưởng đến uy tín của các cơ quan hành chính nhà nước; một số cơ quan, người có thẩm quyền trong cơ quan nhà nước là bên phải thi hành án chưa thực sự nghiêm túc, gương mẫu trong việc thi hành án hành chính; vẫn còn trường hợp cơ quan nhà nước (là đối tượng bị khởi kiện, người phải thi hành án) chưa tích cực trong tham gia tố tụng và thực hiện nghĩa vụ thi hành án, dẫn đến vướng mắc trong xét xử và làm chậm việc thi hành án; việc xử lý trách nhiệm của cán bộ, công chức để xảy ra sai phạm trong việc tham mưu, ban hành quyết định hành chính, thực hiện hành vi hành chính và trong việc thi hành án hành chính có đơn vị chưa thực hiện nghiêm túc; một số cơ quan hành chính nhà nước chưa chủ động thông báo kết quả thi hành án, ảnh hưởng tới nhiệm vụ theo dõi thi hành án của cơ quan thi hành án dân sự...